Od 1 marca 2021 roku w Wielkiej Brytanii obowiązuje mechanizm krajowego odwrotnego obciążenia VAT (tzw. domestic reverse charge) w branży budowlanej. Celem tej procedury jest ograniczenie oszustw podatkowych, w szczególności tzw. missing trader fraud w sektorze construction services.
Mechanizm przenosi obowiązek rozliczenia VAT z dostawcy na nabywcę – przy jednoczesnym zachowaniu prawa do odliczenia podatku naliczonego. Poniżej wyjaśniamy najważniejsze zasady na podstawie aktualnych wytycznych HMRC.
Kiedy musisz stosować CIS domestic reverse charge?
Obowiązek stosowania reverse charge w CIS występuje gdy łącznie spełnione są następujące warunki:
1. Obie strony transakcji są zarejestrowane do VAT w Wielkiej Brytanii
2. Nabywcą jest CIS contractor (w tym deemed contractor) i płatność za usługę musi być raportowana w ramach Construction Industry Scheme (CIS).
3. Usługa należy do “specified services” opodatkowanych standardową (20%) lub obniżoną (5%) stawką VAT – zgodnych z definicją „construction operations” w CIS.
4. Nabywca nie powiadomił dostawcy na piśmie, że jest end user lub intermediary supplier.
Przykłady usług objętych mechanizmem (z listy HMRC)
– budowa, przebudowa, remont, rozbudowa, demontaż budynków i budowli
– instalacje: grzewcze, wentylacyjne, elektryczne, sanitarne, przeciwpożarowe
– roboty drogowe, linie energetyczne, rurociągi, zbiorniki, sieci wod-kan
– inżynieria lądowa i hydrotechniczna
Mechanizm nie dotyczy usług opodatkowanych stawką 0% (np. nowe budownictwo mieszkaniowe w określonych przypadkach).
Kim jest end user i intermediary supplier?
– End user – podatnik VAT, który nabywa usługi budowlane nie w celu ich dalszej odsprzedaży jako usług budowlanych (np. właściciel budynku, deweloper końcowy, firma korzystająca z usługi na własne potrzeby).
– Intermediary supplier – firma powiązana kapitałowo lub kontrolnie z end userem, która odsprzedaje usługi dalej temu end userowi bez istotnej przeróbki lub zmiany charakteru usługi.
Obie te grupy mogą wyłączyć stosowanie reverse charge – wystarczy, że pisemnie powiadomią o tym dostawcę (e-mail, klauzula w umowie, odrębne oświadczenie). Bez takiego powiadomienia reverse charge jest obowiązkowy.
Jak prawidłowo rozliczać VAT w ramach domestic reverse charge?
Dostawca (subcontractor):
– wystawia fakturę bez VAT (wartość netto)
– obowiązkowa adnotacja na fakturze, np.: „Reverse charge: Customer to pay the VAT to HMRC – Section 55A VAT Act 1994”
– w deklaracji VAT wykazuje wartość netto jako sprzedaż (box 6), ale nie wykazuje VAT należnego
Nabywca (contractor):
– w deklaracji VAT wykazuje tę samą transakcję dwukrotnie w tym samym okresie:
– jako VAT należny (output tax – box 1)
– jako VAT naliczony (input tax – box 4)
– efekt netto = 0 (pod warunkiem pełnego prawa do odliczenia)
– ważne: wartość takich zakupów nie wlicza się do progu rejestracyjnego VAT
Najważniejsze wyłączenia z mechanizmu – Reverse charge nie stosuje się, gdy:
– któraś ze stron nie jest zarejestrowana do VAT w UK
– usługa jest opodatkowana stawką 0%
– nabywca to end user lub intermediary supplier i złożył pisemne powiadomienie
– dostawca to employment business / agencja pracy tymczasowej dostarczająca pracowników (supplies of staff) – te transakcje są wyłączone z reverse charge
Praktyczne wskazówki dla firm budowlanych
- Przed rozpoczęciem współpracy sprawdzaj status kontrahenta: VAT registration + CIS contractor status + ewentualne oświadczenie end user / intermediary.
- Dostosuj szablony faktur i system księgowy (QuickBooks, Xero, Sage itp.) – dodaj automatyczną adnotację reverse charge.
- Przeszkol zespół rozliczeniowy – błędy w stosowaniu mechanizmu mogą prowadzić do kar finansowych.
- W większości przypadków reverse charge poprawia cash-flow u generalnych wykonawców (VAT naliczony i należny w tym samym miesiącu), ale wymaga dobrej organizacji.
Mechanizm domestic reverse charge obowiązuje już ponad pięć lat i pozostaje kluczowym narzędziem HMRC w walce z wyłudzeniami VAT w branży budowlanej.
Prowadzisz firmę budowlaną w UK i masz wątpliwości co do reverse charge, CIS lub optymalizacji VAT?
Nasz zespół w Oak & Berry specjalizuje się w rozliczeniach VAT i CIS dla sektora construction. Pomagamy w weryfikacji statusu kontrahentów, przygotowaniu oświadczeń end user, dostosowaniu procesów fakturowania i reprezentacji przed HMRC.
Wypełnij formularz na naszej stronie i rozpocznij proces jeszcze dziś!

Z wykształcenia księgowy, w Oak & Berry zajmuje się obsługą spraw klientów - rejestracją spółek Ltd, uzyskiwaniem licencji, kontaktami z urzędami i partnerami w Anglii oraz zespołem księgowych. Do swoich zadań podchodzi z pełnym zaangażowaniem, rzetelnie i terminowo. W wolnym czasie pasjonat podróży, najczęściej możecie go spotkać na alpejskich stokach jeżdżącego na snowboardzie.











